ספר במדבר
9 · Бамидбар
Display Settings
Font Size
Text Width
Line Spacing
Columns
Bookmarks
No bookmarks yet. Click the bookmark button to save your position.
והיה אדום ירשה והיה ירשה שעיר אויביו וישראל עושה חיל. ויבואר קודם הפסוק (תהלים קטו, א) לא לנו ה' לא לנו כי לשמך תן כבוד, לבאר כפל הלשון של לא לנו, והוא שרבותינו ז"ל אמרו יעקב חלק עצמו עם עשו עשו נטל עולם הזה ויעקב נטל עולם הבא עיין שם. ואנו מבקשים מהשם יתברך טובת עולם הזה גם כן, דהיינו פרנסה וכדומה גם שיעקב אין לו חלק בעולם הזה אף על פי כן אנו מבקשים כהוגן דמהראוי ליתן לנו טובות עולם הזה. דבשלמא אם לא היו האומות מחרפים ומגדפים ישראל בראותם את ישראל בשפלות בעולם הזה, רק היו מאמינים שישראל אין להם חלק בטובות עולם הזה לא היה מההכרח ליתן לישראל טובות עולם הזה, מה שאין כן כיון שהאומות אינם מאמינים בזה, רק מחרפים את ישראל בראותם בשפלותם לומר איה נא אלהיהם, אנו מבקשים טובות עולם הזה ומהראוי ליתן לנו גם שאין לנו חלק בעולם הזה למען לא יתחלל שמו יתברך. זה פירוש הכתוב לא לנו ה' כפשוטו, לא למענינו אנו מבקשים הטובות. ומפרש למה לא למענינו, לזה אמר עוד הפעם לא לנו, מחמת שטובות עולם הזה אינו שלנו, רק שלהם לזה אין אנו מבקשים למענינו, רק כי אם לשמך תן כבוד למה יאמרו הגוים איה נא אלהיהם כו', כיון שאין מאמינים בזה כנ"ל, רק אומרים איה נא אלהיהם, לכן למען שמך ראוי שתעזור לנו בטובות עולם הזה גם כן שלא יתחלל שמך חס ושלום רק יתקדש שמך. וזה רמז הפסוק והיה אדום ירשה והיה ירשה שעיר אויביו, פירוש שעל ידי ששעיר אויביו של ישראל ומחרפים ומגדפים את ישראל. גלל כן וישראל עושה חיל, כתרגומו ויצלח, דהיינו טובות עולם הזה גם כן שלא יחרפו לומר איה נא אלהיהם:
Numbers 24,18. “at that time Edom will become a conquest , and Seir will become the conquest of its enemies, whereas Israel will perform deeds of valour.” In order to understand the apparent repetition in our verse, it will help to refer to psalms 115,1 where David (addressing the holy spirit) says: לא לנו ה' לא לנו כי לשמך תן כבוד, “not to us, O Lord, not to us, but to Your name bring glory.”According to Tanna de bey Eliyahu zutta chapter 19, Yaakov and Esau divided the world between themselves, Esau claiming the present material world, whereas Yaakov claimed the world beyond physical death.The problem with this division is that we also ask G’d to provide for us in this life, as otherwise we would not be able to keep the commandments of the Torah which was given to be observed in this life. This does not detract from Yaakov not claiming any part of this world. In fact, seeing that the gentiles abuse us in this life and demean us, they could ascribe our fate on earth as due to our having foresworn the advantages of this life on earth. If we were not asking G’d for sustenance and G’d would accede to our request, the gentiles, seeing that they do not believe in our G’d and His concern for us, His people, would never be able to change their attitude. David therefore explains to the holy spirit that when we ask G’d for something that appears to contradict what Yaakov had foresworn, the reason is not that we wish to enjoy life on this earth per se, but we wish the gentiles to see that G’d is able to provide for us, and that therefore they should take note of this and change their attitude to the Creator, our G’d. We merely wish to be the vehicle through which the gentiles will come to recognize the glory of our G’d, Who should also be their G’d. By repeating the words לא לנו, the psalmist proceeds to explain how in spite of our asking G’d for sustenance and reprieves from persecution, we do not do so for our sakes, but for the sake of the glorification of His great name. We do not wish that the gentiles are in a position to jeeringly ask us: “where is your G’d about Whom you boast so much?”Bileam, in the verse above, refers to the wheels of fortune for Israel and Esau respectively, having changed as an illustration; he repeats mentioning the fate of Esau, in order to show that the purpose of Israel’s success even in this world is designed to forestall the gentiles making fun of our G’d, claiming that He is powerless.
«И будет Эдом наследием, и будет наследием Сеир — враги его, а Израиль творит доблесть» (Бемидбар 24:18). Сначала объясним стих: «Не нам, Господи, не нам, но имени Твоему дай славу» (Теилим 115:1) — чтобы объяснить повторение слов «не нам». Наши наставники, благословенной памяти, сказали: Яаков разделил с Эсавом — Эсав взял этот мир, а Яаков взял мир грядущий, смотри там. А мы просим у Господа, благословен Он, блага этого мира тоже — пропитание и тому подобное, — хотя у Яакова нет доли в этом мире. Тем не менее мы просим по справедливости, и подобает дать нам блага этого мира. Ибо если бы народы не поносили и не хулили Израиль, видя его в униженности в этом мире, а верили бы, что у Израиля нет доли в благах этого мира, — не было бы необходимости давать Израилю блага этого мира. Но поскольку народы не верят в это, а поносят Израиль, видя его униженность, говоря «где же Бог их?», — мы просим блага этого мира, и подобает дать нам, хотя у нас нет доли в этом мире, чтобы не осквернялось Имя Его, благословен Он. Таков смысл Писания: «Не нам, Господи» — буквально: не ради нас мы просим блага. И объясняет, почему не ради нас, — для этого говорит ещё раз: «Не нам» — потому что блага этого мира не наши, а их. Поэтому мы просим не ради себя, а лишь «имени Твоему дай славу» — «Зачем скажут народы: где же Бог их? и т. д.» Раз они не верят в это, как сказано выше, а говорят «где же Бог их?», то ради Имени Твоего подобает, чтобы Ты помог нам и благами этого мира тоже, чтобы не осквернялось, упаси Боже, Имя Твоё, а освящалось. И таков намёк стиха: «И будет Эдом наследием, и будет наследием Сеир — враги его» — то есть благодаря тому, что Сеир — враги Израиля, и они поносят и хулят Израиль, — потому «Израиль творит доблесть», как перевод: «и будет преуспевать», то есть и благами этого мира тоже, чтобы они не поносили, говоря «где же Бог их?»